Weerweetje - Waarom heeft regen een typische geur?

Iedereen kent de typische geur wanneer het regent na een lange droge periode. Hiervoor zijn zogenaamde aromabellen verantwoordelijk. Afhankelijk van de ondergrond en de aard van de bodem kunnen er allerlei geuren vrijkomen.

De geur van zomerregen is zeer uitgesproken. Dit komt door zogenaamde aromabellen. Het water van de vallende regendruppels is in de eerste instantie geurloos. Zodra deze echter de grond raken, ontstaan er kleine luchtbelletjes die zich vullen met deeltjes uit het grondoppervlak.

Deze zijn tegelijkertijd ook drager van geuraroma’s. De aromabellen stijgen op uit de dunne laag met water en barsten vervolgens open. Dit kun je bijvoorbeeld goed zien, wanneer een waterplas vol zit met bubbels. De aerosolen, ofwel het mengsel van de zwevende deeltjes in de bellen, worden dan explosief in de omgeving verspreid.

Zelfs een lichte wind is voldoende om de geurstoffen nog verder in de lucht te verspreiden. Hoe langzamer de lichte regendruppels op de grond vallen als het begint te regenen, hoe meer tijd de bubbels hebben om dergelijke aromadeeltjes op te nemen.

Omgekeerd tijdens een zware onweersbui met grote regendruppels die met grote snelheid het oppervlak raken, is er echter te weinig tijd om de geurende aroma’s te verspreiden. Dit wordt voorkomen doordat de waterlaag al snel te dik wordt en de aromabellen niet meer in de omgevingslucht terecht kunnen komen.

Droogte en geur van regen

De intensiteit van de geur wordt niet alleen bepaald door de hoeveelheid neerslag, maar ook door de droogte en doorlatendheid van de grond. De aromadeeltjes komen makkelijker los van een droge grond. Hoe droger een grond is, hoe meer luchtbellen uit de holten in de grond kunnen opstijgen. Dit geldt met name voor bosbodems, die een zeer intense regengeur afgeven.

De belangrijkste geuren die de aromabellen transporteren zijn geosmine, oliën en ozon. Geosmine is een alcohol die wordt geproduceerd door micro-organismen en ruikt aards en muf. Oliën worden geproduceerd door planten en kunnen ook de lucht aromatiseren. Bij de juiste concentraties geldt dit ook voor het kleurloze gas ozon, dat uit het Grieks vertaald zelfs "het ruikende" betekent.

Afhankelijk van de samenstelling van geosmine, oliën en ozon kan er een grote verscheidenheid aan geuren ontstaan. Een regenbui op een verharde parkeerplaats ruikt anders dan regen in het bos of op het strand. Dat de naderende zomerregen van tevoren merkbaar is, komt doordat de wind de opgeloste aerosolen vanuit een verder weg gelegen neerslaggebied naar ons toe blaast.