Samenvatting november - Rustig begin, dan sneeuw en storm

November was dit jaar een maand met twee gezichten. Na een rustige en relatief saaie eerste helft van de maand sloeg het weer helemaal om en kregen we een eerste vroege winterprik met stevige sneeuwbuien.

De eerste twee weken van november waren uitzonderlijk droog en rustig met vaak hardnekkige lage bewolking of mist. Hardnekkige hogedrukgebieden in de buurt zorgden voor weinig stroming in de atmosfeer, waardoor het vaak dagenlang grijs bleef. Dit zorgde ook voor geleidelijk toenemende luchtvervuiling: de hogedrukweersituatie ging gepaard met een sterke inversie en verhinderde de uitwisseling van lucht tussen de bovenste en onderste luchtlagen. Uitlaatgassen en vervuilende stoffen die normaal door de wind in de atmosfeer worden verspreid, konden niet ontsnappen.

Op 11 november zorgde een kleine, met hoogtekou gevulde storing even voor heel ander weer, een frisse noordwestenwind blies schone polaire lucht het land in en zorgde voor felle opklaringen en fraaie buienluchten. Het was het eerste teken van een naderende grootschalige weersverandering: daarna keerde het rustige hogedrukweer nogmaals voor enkele dagen terug, maar op de Europese weerkaarten was al duidelijk te zien dat lagedrukgebieden steeds opdringeriger werden. Bovendien kwam vanuit het hoge noorden een indrukwekkende bel kou afzakken.

De grote omslag kwam uiteindelijk op 15 en 16 november. Een storing zorgde voor regen en een stevige zuidwestenwind, daarna draaide de wind naar noordwest en veel koudere lucht met winterse buien stroomde het land binnen. Een kleinschalig lagedrukgebied, dat op dinsdag 19 november over het midden van het land naar het oosten trok zorgde voor grote weerverschillen: In het zuiden werd het nogmaals zacht met maxima tot 12 graden en veel regen, maar in het noorden viel bij temperaturen van net boven nul urenlang natte sneeuw. Na de doortocht van het lagedrukgebied werd het overal enkele dagen winter(s)weer met sneeuw- en hagelbuien, waarbij zich op veel plaatsen (tijdelijk) een dun sneeuwdekje kon vormen.

De vroege winterpret was na enkele dagen echter alweer voorbij. Een uitzonderlijk diepe stormdepressie boven de Britse eilanden voerde extreem zachte lucht van subtropische oorsprong aan, waardoor het éénklaps een heel stuk zachter werd. Op zondag 24 november werd het bij een harde, vlagerige zuidenwind op veel plaatsen 15 tot 18 graden en voelde het met flink wat zon zowaar even lenteachtig aan. De novemberwarmte bleef twee dagen, daarna werd het geleidelijk frisser, maar ook wisselvalliger met een naar west draaiende wind en regelmatig storingen met regen of buien.

Op 27 november trok uiteindelijk storm Conall vooral over de noordelijke helft van het land. Op Vlieland werd een uurgemiddelde van windkracht 10 gemeten met windstoten tot 128 kilometer per uur, in het noorden van het land werden in de avond op uitgebreide schaal zeer zware windstoten gemeten van 100 tot 120 kilometer per uur, die ook enige schade veroorzaakten.

Na de storm werd het onder de vleugels van een hogedrukgebied snel rustig weer. November eindigt daarmee zoals de maand begon, met rustige, frisse dagen en lokaal lichte vorst in de nachten.